Almanya, lojistik ve ulaştırma sektöründeki sürücü açığını kapatmak için yurtdışından nitelikli elemanlara kapıları her zaman açık. Türkiye’den binlerce profesyonel şoför ve aileleri için yeni bir fırsat rotası. Özellikle TIR ve otobüs şoförlüğünde yaşanan ciddi iş gücü ihtiyacı, Almanya’nın “Nitelikli İş Gücü Göçü Yasası” (Fachkräfteeinwanderungsgesetz) çerçevesinde, Türkiye gibi AB üyesi olmayan ülkelerden de doğrudan istihdamı mümkün kılıyor.
Almanya’da faaliyet gösteren bir firmadan resmi bir iş teklifi alan ve uluslararası geçerliliğe sahip C, CE, D veya DE sınıfı ehliyeti bulunan profesyonel şoförler, bu özel vize kategorisi için başvuru hakkı kazanıyor. Yasal dayanağı Oturum Yasası’nın (§18a Aufenthaltsgesetz) oluşturduğu bu yol, mesleki deneyimi ve geçerli ehliyeti olan sürücüleri hedefliyor.
Son dönemde yapılan önemli bir düzenleme ise başvuru sürecini kolaylaştırdı. Alman hükümetinin aldığı kararla, Almanya’da profesyonel şoför olarak çalışmak için daha önce zorunlu olan Kod 95 belgesi ve A1 seviyesinde Almanca dil şartını resmen kaldırdı. Bu, teknik yeterliliğe odaklanarak Türkiye’den gelen adayların önündeki en büyük engellerden birini ortadan kaldırmış oldu. Ancak, günlük iletişim ve uzun vadeli uyum için temel Almanca bilgisi avantaj sağlayacaktır.
AİLE BİRLEŞİMİ: KONUT VE DİL ŞARTLARINA DİKKAT
Profesyonel şoför vizesinin en kritik aşamalarından biri, aile fertlerinin de Almanya’ya getirilmesi istenmesi durumunda ortaya çıkıyor. Aile birleşimi için temel koşul, Almanya’da düzenli bir geliri ve geçerli bir oturum izni olan şoförün, ailesi için “yeterli büyüklükte konut” temin etmiş olması. Almanya’nın birçok büyük şehrinde yaşanan ciddi konut krizi, bu şartın yerine getirilmesini sürecin en zorlu parçalarından biri haline getiriyor. Danışmanlar, işveren firmalardan veya özel kiralama şirketlerinden ön protokol niteliğinde bir kira sözleşmesi almanın bu sorunu aşmada etkili bir yöntem olabildiğini belirtiyor.
Eşler için dil gerekliliği ise belirli koşullarda esnetilebiliyor. Genel kural, Almanya’ya gelecek eşlerin günlük yaşamda basit düzeyde iletişim kurabilecek (A1 seviyesinde) Almanca bilgisini belgelemeleri yönünde. Ancak, nitelikli iş gücü (Fachkraft) statüsünde oturum izni olan kişilerin eşleri için bu dil şartı, Almanya’ya varıştan sonra da yerine getirilebiliyor. Çocuklar için ise yaş önemli bir belirleyici; 16 yaşından küçük çocuklar için ek bir dil şartı aranmıyor.
BİLİNMESİ GEREKEN İNCELİKLER
Türkiye’den alınan profesyonel ehliyetlerin Almanya’da kullanımı ve değiştirilmesi de önemli bir başlık. AB üyesi olmayan ülkelerden alınan ehliyetlerin dönüştürülmesi belirli prosedürlere tabi. Bazı adayların, ehliyetlerini önce Polonya veya İspanya gibi AB ülkelerinde değiştirip, ardından Almanya’da tanıtma yoluna gittikleri biliniyor. Ancak resmi makamlar, bu değişikliğin “makul bir ikamet süresi” (genellikle 185 gün/6 ay ve üzeri) içinde yapılmış olmasına dikkat ediyor. Kısa süreli ikametle alınan bir AB ehliyetinin Almanya’da tanınmaması veya şüpheyle karşılanması riski bulunuyor. Bu nedenle, Almanya’daki yetkili ehliyet daireleri (Fahrerlaubnisbehörde) ile doğrudan iletişime geçerek süreci yürütmek en güvenli yol.
İş hayatına dair haklar ise göçmen şoförlerin en çok sorduğu konular arasında “İşveren değiştirme” var. Bu, Türkiye’den gelen nitelikli çalışanlar için önemli bir güvence. Çalışma koşullarından memnun olmayan, mobing veya tehdide maruz kalan bir şoför, Almanya’da geçerli bir iş sözleşmesi bulduğu takdirde, Yabancılar Dairesi’ne başvurarak işveren değişikliği yapabiliyor. Bu süreç genellikle iki hafta ile iki ay arasında sonuçlanıyor.
“Vizeyi iptal ettirir, sizi sınır dışı ettiririz” gibi tehditlerin hukuki bir dayanağı olmadığı gibi, bu durumda hukuki destek alınması gerekiyor.
EĞER 45 YAŞ ÜSTÜNDEYSENİZ…
Süreç, özellikle 45 yaş üzeri adaylar ve kalabalık aileler için ek zorluklar içeriyor. Almanya’daki bir firmaya, daha yüksek brüt maaş vermesi için ikna edici olmak, tecrübenin yanı sıra özel yetenek ve organizasyon kabiliyeti gerektiriyor. Benzer şekilde, dört kişilik bir aile için uygun fiyatlı ve yeterli büyüklükte (75-85 m²) bir konut bulmak, büyük şehirlerde ciddi bir bütçe ve zorlukları barındırıyor.
Sektörün önde gelen temsilcileri, ülkede en az 120 bin kamyon şoförü açığı olduğunu açıkladı. Bu yolu değerlendirmek isteyenler, süreci sadece vize danışmanlığı değil, aynı zamanda kariyer planlaması olarak görmesi, ehliyet denkliği, konut ve aile birleşimi gibi tüm adımları gerçekçi bir zaman ve bütçe planlamasıyla ele alıması gerekli.
Doğru hazırlık ve profesyonel rehberlikle, bu yol Almanya’da yeni bir kariyer ve gelecek arayan binlerce profesyonel şoför için hayata geçirilebilir bir fırsat sunuyor.
